{"id":2449,"date":"2015-11-24T21:26:19","date_gmt":"2015-11-24T19:26:19","guid":{"rendered":"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/?page_id=2449"},"modified":"2018-05-30T18:36:32","modified_gmt":"2018-05-30T16:36:32","slug":"stres-a-survival","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/?page_id=2449","title":{"rendered":"Stres a survival"},"content":{"rendered":"

\"potrzebna<\/a>Dla potrzeb survivalowego podej\u015bcia do sytuacji stresowej\u00a0przyj\u0105\u0142em, \u017ce stres jest powodowany przez ka\u017cde zdarzenie, ka\u017cd\u0105 okoliczno\u015b\u0107, kt\u00f3re powoduj\u0105, \u017ce\u00a0cz\u0142owiek ma poczucie braku sterowno\u015bci, czyli\u00a0wp\u0142ywu na\u00a0sytuacj\u0119<\/span>. Jest to propozycja spostrzegania stresu jako funkcjonalnego zwi\u0105zku cz\u0142owieka z\u00a0sytuacj\u0105<\/span>, jako \u017ce wszelkie inne opisy maj\u0105 znacz\u0105co mniejsz\u0105 warto\u015b\u0107 praktyczn\u0105. A chodzi przecie\u017c o sprawne i\u00a0w miar\u0119 szybkie wychodzenie ze stresowego uwik\u0142ania w kt\u00f3r\u0105\u015b ze standardowych, naturalnych reakcji. Inaczej m\u00f3wi\u0105c, chodzi o zoptymalizowanie fazy przechodzenia do trzymania ster\u00f3w w\u0142asnych reakcji i\u00a0zachowa\u0144.<\/p>\n

Brak sterowno\u015bci wi\u0105\u017ce si\u0119 z brakiem rozumienia sytuacji, a zw\u0142aszcza lichej adekwatno\u015bci w\u0142asnej roli w niej. Survivalowiec powinien wi\u0119c to opanowa\u0107 \u2014 zw\u0142aszcza on. Jest to podobne do \u0107wiczenia panowania nad hamulcem, kiedy jedziemy po zlodowacia\u0142ej powierzchni. Kto si\u0119 tego nie uczy\u0142 \u2014 w og\u00f3le nie wie co robi\u0107<\/span>. Je\u015bli wie, mo\u017ce jeszcze nie opanowa\u0142 techniki, nawet nie czuje owych r\u00f3\u017cnic w nacisku na peda\u0142 hamulca, kiedy hamuje normalnie-spokojnie<\/span>, a kiedy \u2014 nietypowo-superlekko-z-wyczuciem<\/span>. Za to w\u0142a\u015bnie trzeba si\u0119 bra\u0107 w\u00a0survivalu, \u017ceby w naszym \u017cyciu nie by\u0142o kolizji.<\/p>\n

Nie wolno nam zapomnie\u0107, \u017ce najcz\u0119\u015bciej o stresie m\u00f3wimy wtedy, gdy pojawia si\u0119 nagle. Zauwa\u017camy gwa\u0142town\u0105 przemian\u0119 sytuacji i musimy co\u015b zrobi\u0107.<\/p>\n

Doznajemy, tak bywa, jednak i stresu chronicznego: zaistnia\u0142 i towarzyszy nam nieustannie. Zdarza si\u0119, \u017ce stres pierwotny uwalnia kolejne swoje dawki. Kiedy doznali\u015bmy jakiej\u015b straty, znacz\u0105cej (um\u00f3wmy si\u0119, \u017ce b\u0119dzie to deformacja twarzy, by by\u0142o lepiej zrozumie\u0107), w\u00f3wczas fakt ten jest zapalnikiem do rozmaitych, przykrych zdarze\u0144 o aspekcie spo\u0142ecznym \u2014 zawsze znajdzie si\u0119 idiota, kt\u00f3ry b\u0119dzie chcia\u0142 nam przywali\u0107 m\u00f3wi\u0105c o naszej twarzy.<\/p>\n

Cz\u0119sto d\u0142ugotrwa\u0142ym stresem jest utrata kogo\u015b bliskiego. Ka\u017cda chwila to uwidacznia. Ci\u0119\u017cko nam \u017cy\u0107. Wydaje si\u0119 nam, \u017ce zaprzestanie my\u015blenia o bliskiej osobie jest jak zdrada. B\u00f3l duszy jest niezwyczajny, boli nas ca\u0142y \u015bwiat…<\/p>\n

Stresy d\u0142ugotrwa\u0142e maj\u0105 charakter nie pasuj\u0105cy \u2014 wydaje si\u0119 \u2014 do zastosowania w podobny spos\u00f3b, jak podaj\u0119 poni\u017cej: schematu wychodzenia ze stresu. Nawet w takiej sytuacji, jak to jest przy stracie kogo\u015b bliskiego, mamy wra\u017cenie, \u017ce w tym stanie (zamkni\u0119cia) trwa\u0107 powinni\u015bmy. Nale\u017cy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119, \u017ce trwanie w stresie ma bardzo cz\u0119sto aspekt spo\u0142eczny. Dzieje si\u0119 tak z powodu kogo\u015b, dla kogo\u015b, w tym \u2014 dla siebie… W cz\u0119\u015bci przypadk\u00f3w stres wynika z tego, \u017ce \u00a0czujemy si\u0119 oceniani na podstawie\u00a0naszych reakcji. Mimo, \u017ce oswobodzenie si\u0119 od tej zale\u017cno\u015bci le\u017cy w interesie wszystkich (bo sytuacja w ca\u0142o\u015bci zaburza si\u0119 coraz bardziej), nie wiadomo czemu trwamy w tym stanie (i narzekamy na to). To ca\u0142kowicie niesurvivalowa postawa. Wystarczy zrozumie\u0107, \u017ce nasze emocje mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 energi\u0105 dobrze wykorzystan\u0105. Jest to energia dana nam przez natur\u0119, by\u015bmy mogli naprawi\u0107 pustk\u0119 po tym, co nam sprawi\u0142o b\u00f3l<\/span>. Jest jak adrenalina, kt\u00f3ra pozwala nam d\u0142ugo i\u015b\u0107 do miejsca, gdzie nam udziel\u0105 pomocy, chocia\u017c nasza noga jest w\u0142a\u015bciwie ca\u0142kowicie niesprawna. Oka\u017ce si\u0119 to wtedy, gdy poziom adrenaliny opadnie. My taki w\u0142a\u015bnie dar marnujemy.\u00a0Przez co? Pokazuj\u0105 to punkty A-G<\/span> po punkcie czwartym…<\/p>\n

\n

Prze\u015bled\u017amy, co si\u0119 dzieje:<\/p>\n

    \n
  1. Dzieje si\u0119!<\/span>
    \nDzieje si\u0119 to, co mnie wytr\u0105ca z r\u00f3wnowagi, wyrywa mi kierownic\u0119 z r\u0105k, spodziewam si\u0119 przykro\u015bci, pora\u017cki \u2014 trac\u0119 panowanie<\/span> (na razie wewn\u0119trzne, nikt wi\u0119cej o tym nie wie)<\/li>\n
  2. Moje dzia\u0142anie… zaj\u0105kn\u0119\u0142o si\u0119, zaci\u0119\u0142o. Mo\u017ce na moment. Teraz jestem ju\u017c pewien<\/span>, \u017ce proces prowadz\u0105cy do pora\u017cki ruszy\u0142. Mam potwierdzenie… (na pewno?)\n
      \n
    1. To chwila, kiedy ma\u0142o kto z widz\u00f3w zorientowa\u0142 si\u0119, \u017ce ja sobie mog\u0119 nie poradzi\u0107\u00a0<\/span><\/li>\n
    2. Jest zatem okazja, by sobie… poradzi\u0107<\/span><\/li>\n
    3. Zatem \u2014 robi\u0119 co\u015b wa\u017cnego: „konieczn\u0105 przerw\u0119”<\/span><\/span>
      \n Z punktu widzenia widza musz\u0119 co\u015b zrobi\u0107, bo akurat mam takie parcie (szukam chusteczki i wycieram nos; rozgl\u0105dam si\u0119 za czym\u015b do picia, a nawet dopytuj\u0119 o tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107; pytam, czy kto\u015b nie ma czego\u015b na m\u00f3j niezno\u015bny b\u00f3l g\u0142owy…)<\/span>
      \n „Konieczna przerwa” jest zar\u00f3wno dla mnie (zyskuj\u0119 na czasie) jak i dla ludzi (kamufla\u017c)<\/span><\/li>\n
    4. Ma\u0142o kto wie, \u017ce jest to jednoczesne przekierowanie m\u00f3zgu na inny tryb pracy \u2014 mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce\u00a0daj\u0119 w\u00f3wczas m\u00f3zgowi dodatkowe ch\u0142odzenie<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/li>\n
    5. Mo\u017cliwe, \u017ce teraz trzymam kierownic\u0119 mocnym chwytem i kontroluj\u0119 proces skr\u0119tu w stron\u0119 przeze mnie wybran\u0105 \u2014 jest OK<\/span><\/li>\n
    6. Mo\u017cliwe te\u017c, \u017ce przej\u0105\u0142em si\u0119\u00a0mo\u017cliw\u0105 wpadk\u0105<\/span> (pora\u017ck\u0105, w\u0142asnym b\u00f3lem i cierpieniem \u2014 „Czy kto\u015b widzi, jak\u00a0ja cierpi\u0119!?”<\/em>) i mam to sobie za z\u0142e (mo\u017cliwe, \u017ce nadal jeszcze nikt o tym nie wie, co si\u0119 dzieje) \u2014 ale to ju\u017c nie\u00a0jest OK<\/span>\n
        \n
      1. To ten moment, kiedy zastanawiam si\u0119 nad sob\u0105, a nie s\u0105 to spokojne rozwa\u017cania, bo reakcja emocjonalna powoduje szybk\u0105 my\u015bl typu: „Co si\u0119 ze mn\u0105 dzieje…!?”<\/span><\/em><\/span><\/li>\n
      2. Zajmuj\u0119 si\u0119 tym…! Inni ju\u017c doskonale wiedz\u0105, \u017ce ze mn\u0105 jest co\u015b nie tak…<\/span><\/span><\/li>\n
      3. Co si\u0119 ze mn\u0105 dzieje…!?<\/span><\/li>\n
      4. Zajmuj\u0119 si\u0119 tym…! M\u0119czy mnie to, \u017ce INNI JU\u017b WIEDZ\u0104\u00a0TO o mnie<\/span><\/span><\/li>\n
      5. Jestem zap\u0119tlony w zajmowaniu si\u0119 w\u0142asnymi emocjami; nacisn\u0105\u0142em hamulec za mocno i ko\u0142a \u015blizgaj\u0105 si\u0119 po lodzie, niesie mnie do rowu… zamar\u0142em w oczekiwaniu…!<\/span><\/li>\n
      6. Wiem ju\u017c, \u017ce zamar\u0142em w oczekiwaniu. Zaraz co\u015b zrobi\u0119… Nie podoba mi si\u0119 ta sytuacja, nie akceptuj\u0119 w\u0142asnych emocji, blokuje mnie to, a musz\u0119 co\u015b zrobi\u0107 przecie\u017c…<\/span><\/span><\/li>\n
      7. Robienie czego\u015b to… czekanie na r\u00f3w… R\u00f3wnie dobrze b\u0119dzie to szarpanie si\u0119 z kierownic\u0105, szarpanie si\u0119 z pasem bezpiecze\u0144stwa, szarpanie si\u0119 z klamk\u0105 i drzwiami aby wyskoczy\u0107… ACHTUNG!<\/strong><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/li>\n
      8. Tymczasem mog\u0142em tego nie robi\u0107, nie aktywizowa\u0107 punkt\u00f3w B-G. Z prostej przyczyny: kiedy tylko stwierdzi\u0142em zaistnienie punktu A, czyli my\u015bli\u00a0„Co si\u0119 ze mn\u0105 dzieje…!?”<\/em>, natychmiast przypomnia\u0142em sobie, \u017ce to pu\u0142apka. Nast\u0105pi\u0142a identyfikacja etapu, w kt\u00f3rym jestem.
        \nI zrobi\u0142em zupe\u0142nie co\u015b innego:\u00a0PRZESTA\u0141EM ZAJMOWA\u0106 SI\u0118 SOB\u0104<\/span><\/strong><\/li>\n
      9. Zaj\u0105\u0142em si\u0119 sytuacj\u0105<\/span>. Lekkie pulsowanie stop\u0105 na hamulcu pozwoli\u0142o opanowa\u0107\u00a0po\u015blizg.
        \nCze\u015b\u0107!
        \nJak si\u0119 macie!?<\/li>\n<\/ol>\n
        \n

        Kluczowym momentem jest rozpoznanie, zorientowanie si\u0119, \u017ce grozi nam stresowe zapl\u0105tanie. To moment wa\u017cnej decyzji, bo jeszcze mo\u017cemy j\u0105 podj\u0105\u0107. Przestawienie m\u00f3zgu w inny tryb pracy, danie sobie czasu<\/span>…<\/p>\n

        Technika, jak\u0105 zastosujemy jest oboj\u0119tna. Mog\u0105 to by\u0107 \u015bwiadome oddechy, policzenie w my\u015blach do dziesi\u0119ciu, wytarcie chusteczk\u0105 okular\u00f3w (jak kto\u015b ma), podej\u015bcie do okna i otworzenie go, upuszczenie przedmiotu i\u00a0pochylenie si\u0119 po niego, rozkas\u0142anie si\u0119…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Dla potrzeb survivalowego podej\u015bcia do sytuacji stresowej\u00a0przyj\u0105\u0142em, \u017ce stres jest powodowany przez ka\u017cde zdarzenie, ka\u017cd\u0105 okoliczno\u015b\u0107, kt\u00f3re powoduj\u0105, \u017ce\u00a0cz\u0142owiek ma poczucie braku sterowno\u015bci, czyli\u00a0wp\u0142ywu na\u00a0sytuacj\u0119. Jest to propozycja spostrzegania stresu jako funkcjonalnego zwi\u0105zku cz\u0142owieka z\u00a0sytuacj\u0105, jako \u017ce wszelkie inne opisy … Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":68,"menu_order":3,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2449"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2449"}],"version-history":[{"count":32,"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2449\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6900,"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2449\/revisions\/6900"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/68"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-index.php\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}