Pomy\u015bla\u0142em, \u017ce to czas na jakie\u015b w\u0142asne opowie\u015bci, jak to powinno by\u0107 u faceta w tym wieku. Z jednej strony ma si\u0119 poczucie, \u017ce czas za naszymi plecami zas\u0142uguje na jak\u0105\u015b narracj\u0119, z drugiej za\u015b, ma si\u0119 potrzeb\u0119 pokazania samego siebie. W \u017cyciu jest tak, \u017ce mn\u00f3stwo ludzi jest zawiedzionych, \u017ce maj\u0105c tak wspania\u0142e \u017cycie, plus wiele osobistych przymiot\u00f3w i dokona\u0144, zas\u0142u\u017cy\u0142o na jakie\u015b cienkie wspominki w\u015br\u00f3d znajomych, kiedy ci b\u0119d\u0105 snuli swoje w\u0142asne opowie\u015bci, to w nich cz\u0142owiek znalaz\u0142 si\u0119 jedynie przypadkiem.<\/p>\n
Mam sw\u00f3j ogromny komfort. Wiod\u0142em \u017cycie, kt\u00f3re uczyni\u0142o, \u017ce wielu innych ludzi w swoich opowie\u015bciach zaznacza wyrazi\u015bcie, jak\u0105 rol\u0119 wype\u0142ni\u0142em w ich losach. Za\u015b ja by\u0142em szcz\u0119\u015bliwy, \u017ce tak\u0105 rol\u0119 mog\u0142em wype\u0142ni\u0107. Bo \u017cycie wiod\u0142em w sumie zacne.<\/p>\n
Mam te\u017c ogromny niedosyt w\u0142asnego \u017cycia. Nie do\u015b\u0107, \u017ce si\u0119gam pami\u0119ci\u0105 do swojego \u017c\u0142obka i przedszkola (dw\u00f3ch), to jeszcze mam w sobie obraz tego, co robi\u0142em wtedy i co my\u015bla\u0142em. Znaczy to, \u017ce posiadam ci\u0105g\u0142y i sp\u00f3jny obraz samego siebie od wczesnego dzieci\u0144stwa, co nie trafia si\u0119 wielu…<\/p>\n
Tymczasem \u2014 ogl\u0105da\u0142o si\u0119 przecie\u017c troch\u0119 film\u00f3w r\u00f3\u017cnego gatunku \u2014 mam za sob\u0105 niezwyk\u0142\u0105 wprost porcj\u0119 przyg\u00f3d (z\u0142ych i dobrych), spotka\u0144 z niezwyk\u0142ymi lud\u017ami, r\u00f3wnie niezwyk\u0142ych dar\u00f3w losu oraz zasob\u00f3w we mnie samym, mam wi\u0119c por\u00f3wnanie.<\/p>\n
W moich zapiskach nie b\u0119dzie \u017cadnej chronologii. Zamierzam robi\u0107 zapiski tak, jak pojawi\u0105 si\u0119 w mych wspomnieniach i zadumaniach. Jedynie oznacz\u0119 je symbolem li\u015bcia d\u0119bu [d\u0105b, bo by\u0142em \u017cyciowo stabilny i mocny, nawet w czasie zawieruchy] <\/span>r\u00f3\u017cnego koloru, zmieniaj\u0105cego si\u0119 wraz z up\u0142ywem czasu. Ka\u017cdy li\u015b\u0107 oznacza kolejne, rozpocz\u0119te 10 lat. Jak wida\u0107 \u2014 przesadzi\u0142em troch\u0119, do\u0142o\u017cy\u0142em chyba ciut na wyrost…<\/p>\n *) Pisane bodaj\u017ce w pierwszej po\u0142owie 2017 roku<\/p>\n Jab\u0142uszko b\u0119dzie dobrym znakiem dla komentarza.<\/p>\n Jestem jednak odmiennego zdania. Je\u015bli uczymy si\u0119 historii ojczystego kraju, winni\u015bmy zna\u0107 i histori\u0119 swej rodziny. Cz\u0142owiek nie jest tym, czym sam sta\u0142 si\u0119, lecz tak\u017ce w cz\u0119\u015bci tym, kim go przodkowie uformowali. Gdy oprzemy si\u0119 na nauce najbardziej nowoczesnej, to i ta, cho\u0107 zmniejsza znacznie rol\u0119 dziedziczno\u015bci, to jednak jej zupe\u0142nie nie przekre\u015bla, skoro uznaje nawet dziedziczenie cech nabytych. Pr\u00f3cz tego, w \u015bwietle dzisiejszej nauki przydaj\u0105cej tak\u0105 wag\u0119 wp\u0142ywowi \u015brodowiska, uzna\u0107 musimy wielkie znaczenie wp\u0142ywu rodziny na kszta\u0142towanie cech jednostki, zw\u0142aszcza, \u017ce oddzia\u0142ywanie to dotyczy lat najwcze\u015bniejszych, gdy podatno\u015b\u0107 na wp\u0142ywy jest szczeg\u00f3lnie du\u017ca.<\/span><\/p>\n<\/blockquote>\n M\u00f3j ojciec wr\u00f3ci\u0142 w maju 1946 roku do Polski. By\u0142 spadochroniarzem 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Wiedzia\u0142, co przytrafia\u0142o si\u0119 w Polsce Ludowej ludziom, kt\u00f3rzy wracali z Zachodu. Zw\u0142aszcza spadochroniarze mieli z tym problem, gdy\u017c z miejsca uznawani byli oni za gro\u017anych szpieg\u00f3w. Ojciec mia\u0142 mn\u00f3stwo obaw zwi\u0105zanych z podj\u0119ciem decyzji, lecz wed\u0142ug niego… w Polsce byli ludzie mu Najbli\u017csi.<\/p>\n Moje skojarzenie jest mo\u017ce dziecinne: jest tak, jakby\u015bmy w pewnym momencie odkryli, \u017ce patyczek niemal od zawsze trzymany w r\u0119ce jest czarodziejsk\u0105 r\u00f3\u017cd\u017ck\u0105, i w\u0142a\u015bnie wtedy zrozumieli\u015bmy \u2014 a nag\u0142e wzruszenie prawie pozbawi\u0142o nas tchu \u2014 ile\u017c MY mo\u017cemy zdzia\u0142a\u0107!<\/span> No i pojawi\u0142y si\u0119 na naszym stole wspania\u0142e owoce i desery, mi\u0119siwa i trunki. Zacz\u0119li\u015bmy sp\u0119dza\u0107 du\u017co czasu przed lustrem przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 w\u0142asnej sylwetce i twarzy w coraz to nowych, wyrafinowanych kreacjach. Chodzili\u015bmy w nich potem po skwerach i ulicach, wst\u0119powali\u015bmy do wa\u017cniejszych urz\u0119d\u00f3w i lokali szukaj\u0105c na twarzach innych ludzi wyraz\u00f3w zachwytu, zazdro\u015bci oraz zrozumienia, \u017ce nasze JA to jest KTO\u015a.<\/span><\/p>\n Syc\u0105c si\u0119 konsumowaniem takiej rzeczywisto\u015bci… marnujemy niemal wszystko. W\u0142a\u015bciwie powinni\u015bmy poczu\u0107 wstyd. I zrozumienie w\u0142asnej odpowiedzialno\u015bci. Bowiem, kiedy ju\u017c to zrozumieli\u015bmy, w efekcie rzucamy si\u0119 do akcji ratowniczej. Zamiast konsumowa\u0107, tworzymy now\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107, budujemy nowy \u015bwiat, czujemy si\u0119 zbawcami. Nieuchronnie pojawia si\u0119 ten moment, kiedy stwierdzamy, \u017ce nasze herosowanie nikomu nie jest przydatne: tworzyli\u015bmy „nowy cudowny \u015bwiat” na w\u0142asny obraz i podobie\u0144stwo, nie licz\u0105c si\u0119 z realiami. Bowiem rzeczywisto\u015b\u0107 jest konsumowana przez wszystkie inne byty, nie tylko przez nas. A przecie\u017c co\u015b jest prawdziwie smaczne<\/span>, kiedy smakuje wi\u0119kszo\u015bci, a nawet mo\u017ce wszystkim.<\/p>\n B\u0119dziecie mnie mieli za uzurpatora, ale uwa\u017cam, \u017ce mam prawo do uznania tego, \u017ce wlaz\u0142em na ten wy\u017cszy poziom. Moje wcze\u015bniejsze herosowanie by\u0142o nami\u0119tne i wprowadza\u0142o mnie w ca\u0142kiem inny stan samouwielbienia, ni\u017c w\u00f3wczas, gdy moja czarodziejska r\u00f3\u017cd\u017cka faktycznie pozwala\u0142a mi zachwyca\u0107 si\u0119 tylko samym sob\u0105. Nowe samouwielbienie odnosi\u0142o si\u0119 bowiem do owoc\u00f3w mego herosowania. Przesta\u0142em si\u0119 liczy\u0107 ja sam, bowiem wa\u017cniejsze by\u0142y owoce mych dzia\u0142a\u0144<\/span>.<\/p>\n Zdj\u0119cie powy\u017cej sta\u0142o si\u0119 dla mnie symbolem tego, co pisz\u0119. Widniej\u0119 na nim jako przedmiot-postument. By\u0107 mo\u017ce \u2014 jako istota. Na pocz\u0105tku kwietnia ma\u0142a wiewi\u00f3rka wspi\u0119\u0142a si\u0119 po moim udzie i pozwoli\u0142a wzi\u0105\u0107 na d\u0142o\u0144. Owocem by\u0142o dla mnie doznanie rodem z „Ksi\u0119gi d\u017cungli” Kiplinga: „Ja i ty jeste\u015bmy jednej krwi”<\/em><\/span>. Cho\u0107 nie ja jestem bohaterem tego spotkania, jestem w nim ca\u0142ym swoim „postumentowaniem”.<\/p>\n Przypomnia\u0142o mi si\u0119, jak kiedy\u015b zarzucono memu wyk\u0142adowi \u2014 zrobi\u0142em ankiet\u0119 \u2014 \u017ce zbyt cz\u0119sto u\u017cywam zaimka osobowego JA<\/strong><\/span>. Zosta\u0142o to uznane za moj\u0105 koncentracj\u0119 na sobie<\/span>, przedstawianiem siebie jako sprawnego, niemal doskona\u0142ego… Tymczasem, pierwsza rzecz: nie zdawa\u0142em sobie sprawy, \u017ce ten zaimek tak cz\u0119sto przewija si\u0119 w mojej mowie. Druga rzecz: uwa\u017ca\u0142em, \u017ce jestem uprawniony do m\u00f3wienia „ja”, skoro przedstawiam zdarzenia z osobistego do\u015bwiadczenia (a takie dok\u0142adnie otrzyma\u0142em zadanie). Opisuj\u0105c dzia\u0142ania resocjalizacyjne d\u0105\u017cy\u0142em do przedstawiania \u015bwiadectwa mo\u017cliwie najlepiej poznanego i przemy\u015blanego. By\u0142y to zdarzenia, w kt\u00f3rych uczestniczy\u0142em, kiedy to mog\u0142em opisa\u0107 moje pierwsze wra\u017cenia, analizy, emocje, odruchy, b\u0142\u0119dy, pomys\u0142y, efekty… Gdybym przypisywa\u0142 to wszystko wyimaginowanej postaci, wygl\u0105da\u0142oby to jak kiepska fabu\u0142a. Zw\u0142aszcza, \u017ce przedstawia\u0142em efekty pozytywne, te za\u015b pozytywnymi by\u0142y na skutek zastosowania oddzia\u0142ywa\u0144 odmiennych od tych stereotypowych i nieefektywnych.<\/p>\n Wyst\u0119puj\u0105c na uczelni \u2014 jakby nie by\u0142o \u2014 w roli do\u015bwiadczonego mistrza, mia\u0142em za zadanie prezentowanie metod i technik, kt\u00f3re dzia\u0142a\u0142y w po\u017c\u0105dany spos\u00f3b. Czy\u017cby to mia\u0142a by\u0107 fikcja? Jedynie przez u\u017cycie\/nadu\u017cycie s\u0142owa „ja”?<\/p>\n U\u015bwiadomi\u0142em sobie, \u017ce w wychowaniu k\u0142adzie si\u0119 nacisk na unikanie samochwalstwa.<\/span> Powinno zostawia\u0107 swobodn\u0105 przestrze\u0144 dla innych, nie peszy\u0107 ich swoj\u0105 wiedz\u0105, swoimi umiej\u0119tno\u015bciami, nie pora\u017ca\u0107 sob\u0105 jak o\u015blepiaj\u0105cym b\u0142yskiem. Ale jak wobec tego przekazywa\u0107 SWOJ\u0104<\/span> wiedz\u0119? By to robi\u0107, trzeba posiada\u0107 przewag\u0119 polegaj\u0105c\u0105 na m\u00f3wieniu o tym, o czym inni nie wiedz\u0105. Ale… Przekaz powinien wi\u0119c uwzgl\u0119dnia\u0107 przyk\u0142ady jak „z ksi\u0105\u017cek”?, jak z „cudzego do\u015bwiadczenia”? Przecie\u017c to „jak fikcja”!<\/p>\n Pojawi\u0142a si\u0119 my\u015bl, kt\u00f3rej wykorzystanie na kolejnych zaj\u0119ciach za\u0142atwi\u0142o spraw\u0119. By\u0142a to „opowie\u015b\u0107 o JA”.<\/span><\/p>\n Studenci uznali, \u017ce faktycznie mam racj\u0119. Przekaza\u0142em im, \u017ce ka\u017cdy cz\u0142owiek mo\u017ce m\u00f3wi\u0107 o istnieniu \u015bwiata obiektywnego oraz subiektywnego. \u015awiat subiektywny sk\u0142ada si\u0119 z tego, co przyswajamy z zewn\u0105trz, ale co zosta\u0142o przefiltrowane przez nasze zebrane informacje, nastawienia, pogl\u0105dy, \u015bwiat warto\u015bci… Wiele rzeczy „z zewn\u0105trz” potrafi sta\u0107 si\u0119 „nami”. Przyjmujemy do swego JA rzeczy nam najdro\u017csze. Kiedy nasza matka p\u0142aka\u0142a, my p\u0142akali\u015bmy razem z ni\u0105, chocia\u017c przyczyna jej b\u00f3lu nie by\u0142a nam znana… Bo ona by\u0142a w nas, nami.<\/p>\n I ostatnie, wa\u017cne: kiedy przyjdzie nasz kres \u2014 nasz \u015bwiat subiektywny, nasze JA, te\u017c si\u0119 ko\u0144czy<\/span>. Wraz z nami.<\/p>\n Tym bardziej mamy prawo do opowiadania naszego \u015bwiata…<\/p>\n Chodz\u0119 po \u015bwiecie czuj\u0105c to co przede mn\u0105, bo wiem, co jest za mn\u0105. S\u0105 ludzie wydaj\u0105cy fortun\u0119, aby mie\u0107 papiery \u2014 wiadomo, \u017ce fa\u0142szywe \u2014 \u015bwiadcz\u0105ce, \u017ce za nimi, w przesz\u0142o\u015bci, byli ludzie „doskonali”, z nazwiskiem, maj\u0105tkiem lub dokonaniami. Ojciec mawia\u0142 mi, \u017ce znaczenie ma to, co sami osi\u0105gniemy w swoim \u017cyciu, nie ma co powo\u0142ywa\u0107 si\u0119 na przodk\u00f3w. Jednak \u2014 twierdzi\u0142 \u2014 wa\u017cne jest, \u017ce ma si\u0119 poczucie ich by\u0142ej obecno\u015bci. Wtedy, w swoim \u017cyciu, jest si\u0119 jak drzewo… lepiej ukorzenione.<\/p>\n Jako potwierdzenie, zacytuj\u0119 s\u0142owa Bronis\u0142awa Deskura<\/span>:<\/p>\n Szlachetno\u015b\u0107 przeto jest wy\u0142\u0105czn\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 jednostki, jej \u017cyciowych zas\u0142ug moralnych i pracy, ale nie przechodzi w krew i ko\u015bci jej potomstwa.<\/span><\/p>\n Niech wi\u0119c was nie wbijaj\u0105 w pych\u0119 zas\u0142ugi i zaszczyty przodk\u00f3w waszych, bo te nale\u017c\u0105 do historyi, nie do was, wy macie je zdoby\u0107 dopiero swym \u017cyciem.<\/span><\/p><\/blockquote>\n We wpisach w pami\u0119tniku nie na darmo ojciec oceni\u0142, \u017ce pocz\u0105tkowe lata PRL nie s\u0142u\u017cy\u0142y tym, kt\u00f3rzy „mieli przodk\u00f3w”. To by\u0142o \u015bwiadectwem, \u017ce s\u0105 uznani za podejrzanych… W dalszych cz\u0119\u015bciach pami\u0119tnika widniej\u0105 nie tylko wspominki z w\u0142asnego dzieci\u0144stwa, ale i wyliczanie tych, kt\u00f3rzy \u017cyli wcze\u015bniej. By\u0142y te\u017c genealogiczne rozrysowania ga\u0142\u0119zi…<\/p>\n Poniewa\u017c m\u00f3j survival zaczyna\u0142 si\u0119 w latach osiemdziesi\u0105tych, w szkole podstawowej (o\u015bmioklasowej) nr 101 w \u0141odzi, a ja tam by\u0142em \u015bwietliczankiem, pedagogiem szkolnym, uczy\u0142em PO i prowadzi\u0142em Ma\u0142y Uniwersytet oraz Ko\u0142o Strzeleckie, za\u015b szko\u0142a mia\u0142a za patrona mego bliskiego krewniaka \u2014 zrobi\u0142em prezentacj\u0119, z kt\u00f3r\u0105 wyst\u0105pi\u0142em przed dzieciakami.<\/span><\/p>\n Przedstawiam j\u0105 tutaj…<\/a><\/span><\/p>\n Gdzie\u015b, kiedy\u015b, jako\u015b… mia\u0142em pomys\u0142. Urodzi\u0142 si\u0119 z tego, \u017ce zaprzyja\u017ani\u0142em si\u0119 z domem dziecka, a p\u00f3\u017aniej z jego dyrektork\u0105 i jej m\u0119\u017cem (r\u00f3wnie\u017c pedagogiem), kt\u00f3rzy mnie kszta\u0142towali jako pedagoga. Potem powsta\u0142o co\u015b, co nazwa\u0142em Grup\u0105 Reso, a co by\u0142o rodzajem pedagogiki podw\u00f3rkowej (lecz mocno poza ni\u0105 wychodzi\u0142o). Potem studia pedagogiczne i owa praca w SP 101 w \u0141odzi, gdzie urodzi\u0142 si\u0119 survival…<\/span> Potem pogotowie opieku\u0144cze i m\u0142odzie\u017cowy o\u015brodek wychowawczy. Potem Stowarzyszenie Polska Szko\u0142a Surwiwalu… I te etapy s\u0105 ju\u017c poza mn\u0105. Czas na rozw\u00f3j…<\/p>\n Zaczarowane fluidy tak czy inaczej przenika\u0142y mnie, co\u015b si\u0119 przemienia\u0142o. To przyczyni\u0142o si\u0119 do tego, \u017ce mog\u0142em si\u0119 spotka\u0107 z „Ksi\u0119g\u0105 Kota”<\/em> oraz „Ksi\u0119g\u0105 Walki”<\/em>. Min\u0119\u0142o sporo lat, ja za\u015b towarzyszy\u0142em stopniowemu odkrywaniu si\u0119 kolejnych kart. Tak by\u0142o do ko\u0144ca owych, wspomnianych wy\u017cej lat osiemdziesi\u0105tych, kiedy dokonywa\u0142a si\u0119 masa przemian. A\u017c z ko\u0144cem wieku pewne fragmenty Ksi\u0105g pojawi\u0142y si\u0119 w Internecie<\/span><\/a>.<\/p>\n Lada moment, doko\u0144czone i wypieszczone dzie\u0142o uka\u017ce si\u0119 drukiem \u2014 jest lipiec 2018 roku (a nawet wkr\u00f3tce koniec 2019).<\/p>\n Po latach okrzep\u0142 ju\u017c m\u00f3j system samoobronny. W m\u0142odo\u015bci albo by\u0142em nadwra\u017cliwy i ka\u017cda uwaga do mnie skierowana dr\u0105\u017cy\u0142a me serce, dusz\u0119 i m\u00f3zg, albo te\u017c by\u0142em nadmiernie niesforny i kontrowersyjny, \u017ce wszyscy dooko\u0142a nie umieli \u017cy\u0107 spokojnie, p\u00f3ki nie poj\u0119li pr\u00f3by utemperowania mnie. Mo\u017ce te\u017c w\u0142\u0105czone by\u0142y obie opcje… Teraz wspomniany system sta\u0142 si\u0119 faktycznym systemem, a w dodatku nie s\u0142u\u017cy obronie czynnej, lecz biernej. Ta pierwsza by\u0142a zawsze form\u0105 kontratak\u00f3w albo skupienie si\u0119 na zamkni\u0119ciu w twierdzy tak bardzo, aby wszyscy byli przekonani, \u017ce nie opuszczam jej ani dniem ani noc\u0105. Ta druga, ju\u017c dojrzalsza, opiera si\u0119 bardziej na stoicyzmie i znoszeniu bez s\u0142owa skargi cios\u00f3w \u017cycia. Tyle tylko, \u017ce wszelkie ciosy, kt\u00f3re obecnie znie\u015b\u0107 mo\u017cna bez \u017cadnej reakcji \u2014 jednak kalecz\u0105 i bol\u0105.<\/p>\n No i tak wreszcie odkry\u0142em, czego brakowa\u0142o w systemie. Solidnego kwantyfikatora.<\/span> Bywa\u0142y kwantyfikatory pozorne, o szerokim spektrum zastosowania, zatem nie dawa\u0142y pewno\u015bci. Te nowe wi\u0105za\u0142y si\u0119 ju\u017c z dok\u0142adn\u0105 kwalifikacj\u0105 zdarze\u0144. O czym pisz\u0119? Ano o tym, \u017ce zgrupowa\u0142em wszelkie moje zdarzenia do jednego worka i nie ma ju\u017c tych, co mnie dr\u0119cz\u0105, oraz tych, kt\u00f3re daj\u0105 mi upojne szcz\u0119\u015bcie. St\u0119pia\u0142em po prostu. W ten spos\u00f3b sko\u0144czy\u0142o si\u0119 rozdzielanie zdarze\u0144 na „rozmaite, u\u0142o\u017cone na warto\u015bciuj\u0105cej skali”, czego nast\u0119pstwem by\u0142y reakcje: je\u015bli mi dokuczono \u2014 powinienem strzeli\u0107 focha. <\/span>Teraz… jest zwyczajnie, czyli „co\u015b tam si\u0119 zdarzy\u0142o”…<\/p>\n Wbrew pozorom nie by\u0142o to takie proste. Ca\u0142e \u017cycie chcia\u0142em wiedzie\u0107, co robi\u0119 \u017ale. Najpierw, aby unikn\u0105\u0107 kar i napomknie\u0144. P\u00f3\u017aniej, dojrzalej \u2014 aby nie czu\u0107 si\u0119 szkodnikiem.<\/p>\n W ten spos\u00f3b najpierw zacz\u0105\u0142em szuka\u0107 dr\u00f3g uwolnienia od narzekania na mnie. Podaj\u0119 tylko jeden przyk\u0142ad, za to wyrazisty. By\u0142o to proste: skoro pojawi\u0142 si\u0119 zarzut, \u017ce niemytymi r\u0119kami brudz\u0119 bia\u0142e futryny i prze\u0142\u0105czniki \u015bwiat\u0142a a wtedy porz\u0105dni ludzie musz\u0105 po mnie sprz\u0105ta\u0107 \u2014 po\u0107wiczy\u0142em sobie… A co sobie po\u0107wiczy\u0142em?<\/p>\n Mo\u017ce to si\u0119 komu\u015b wyda dziwne i upierdliwe, ale dla mnie okaza\u0142o si\u0119 normalne i w dodatku by\u0142o moim uwolnieniem. Przesta\u0142em dotyka\u0107 futryn i prze\u0142\u0105cznik\u00f3w „d\u0142oni\u0105 u\u017cytkow\u0105”. Wierzchem d\u0142oni albo \u0142okciem \u2014 owszem. Prawie widz\u0119 miny czytaj\u0105cych, kt\u00f3rzy nie wiedz\u0105 o co chodzi, albo wiedz\u0105, lecz uwa\u017caj\u0105 to za nienaturalne. Ale kiedy\u015b i u nich by\u0142 ten czas, \u017ce uznali zawi\u0105zywanie bucik\u00f3w za normalne i rezygnacj\u0119 z moczenia prze\u015bcierad\u0142a te\u017c. Prawda?<\/p>\n Zatem zwyczajnie: je\u015bli s\u0142ysz\u0119 wypowiedziane zarzuty, to mam cich\u0105 satysfakcj\u0119, \u017ce to nie do mnie, nie ten adres<\/span>. A denerwowa\u0107 si\u0119, po co?<\/p>\n M\u00f3j spos\u00f3b kontaktu z otoczeniem uleg\u0142 lekkiej zmianie, kt\u00f3ra od strony technicznej by\u0142a dla mnie bez znaczenia, je\u015bli chodzi o „upierdliwo\u015b\u0107”, za to dawa\u0142a wyra\u017ane poprawienie stanu og\u00f3lnego. Bowiem znienacka stwierdzi\u0142em, \u017ce fakt, i\u017c osoba\/osoby upominaj\u0105ce mnie dot\u0105d w zwi\u0105zku z brudzeniem futryn\/prze\u0142\u0105cznik\u00f3w i tak nie zaprzesta\u0142y tego procederu, oraz \u017ce jest to dla mnie ju\u017c bez znaczenia: kaczka kwacze a g\u0119\u015b g\u0119ga, ale ju\u017c nie do mnie.<\/p>\n Tak, jak zaznaczy\u0142em to wcze\u015bniej, kluczow\u0105 spraw\u0105 by\u0142o rozr\u00f3\u017cnienie obiektywno\u015bci i subiektywno\u015bci.<\/span> Ciosy przestawa\u0142y dochodzi\u0107 celu. Bowiem s\u0105 one tego rodzaju, \u017ce dzia\u0142aj\u0105 jedynie w\u00f3wczas, kiedy to ja uznaj\u0119 je za ciosy w\u0142a\u015bnie, i kiedy to ja oceniam, \u017ce trafi\u0142y w cel. Ale przecie\u017c ustalmy, \u017ce kiedy na koloniach kto\u015b si\u0119 pojawia z awantur\u0105, \u017ce „ch\u0142opcy obsikuj\u0105 desk\u0119 klozetow\u0105”<\/em>, to mimo mego zaliczania si\u0119 do tego zbioru, to w dzieci\u0144stwie ja wiedzia\u0142em, i\u017c z powodu straszliwego smrodu w ch\u0142opi\u0119cym kibelku od samego pocz\u0105tku chadza\u0142em za g\u0119st\u0105 k\u0119p\u0119 krzak\u00f3w. Czym w og\u00f3le si\u0119 przejmowa\u0107? Wszak\u017ce jest we mnie absolutna pewno\u015b\u0107 o mojej roli w tym wszystkim i nie mam sobie nic do zarzucenia. I to jest w\u0142a\u015bnie stoicyzm. Bo zarazem, kiedy czuj\u0119 swoj\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107, post\u0119puj\u0119 zupe\u0142nie inaczej, ale nawet jak nale\u017cy.<\/span><\/p>\n Czy teraz rozumiecie, od jak wielu obci\u0105\u017ce\u0144 si\u0119 uwolni\u0142em? Bo wielu rzeczy nie robi\u0119 „jak normalni ludzie” (spytajcie profesora Jacka Py\u017calskiego \u2014 on to wie).<\/p>\n Bo Inni maj\u0105 swoje sztuczki… zupe\u0142nie inne. Jak zawsze.<\/p>\n Dla ka\u017cdego jednak wa\u017cne jest, aby nie zajmowa\u0107 si\u0119 pierdo\u0142ami, nie roztrz\u0105sa\u0107 co, gdzie, kiedy, jak… a przede wszystkim nie czu\u0107 si\u0119 zranionym wy\u0142\u0105cznie dlatego, \u017ce uzna\u0142o si\u0119, \u017ce trafiaj\u0105 (cho\u0107 nies\u0142usznie). Bo je\u015bli faktycznie<\/span> trafiaj\u0105, to znaczy, \u017ce to faktycznie<\/span> z naszej winy.<\/span><\/p>\n To szczeg\u00f3lna sytuacja. Natrafi\u0142em na ni\u0105 podczas wyjazdu do innego kraju. By\u0142a to wyprawa „moja”. Jak zawsze zaprosi\u0142em bliskie memu serdu dusze, aby pokaza\u0107 ten \u015bwiat, kt\u00f3ry nosi\u0142em w sercu. Do\u0142\u0105czy\u0142y do nas dwie osoby zza oceanu, bowiem ich \u017cyciorysy r\u00f3wnie\u017c wi\u0105za\u0142y si\u0119 z tym miejscem za po\u015brednictwem ich ojca. Podobnie by\u0142o u mnie.<\/p>\n Swoimi uwagami dawa\u0142em wzorzec, \u017ce kiedy toczy si\u0119 nasza intensywna rozmowa w polskim j\u0119zyku, wypada co jaki\u015b czas powiedzie\u0107 cudzoziemcom o czym m\u00f3wimy, aby nie czuli si\u0119 wyobcowani.<\/p>\n Niestety, okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kiedy moi polscy towarzysze rozmawiali w j\u0119zyku angielskim, ja otrzyma\u0142em okazj\u0119, by siedzie\u0107 cicho z boku. M\u00f3j angielski jest bardzo s\u0142aby. Moja pr\u00f3ba, \u017ceby dowiedziec si\u0119 cho\u0107by w skr\u00f3cie o czym mowa, spotka\u0142a si\u0119 z reakcj\u0105 „Nie przeszkadzaj, my teraz rozmawiamy”<\/em>.<\/p>\n Kolejna moja pro\u015bba o przet\u0142umaczenie wywo\u0142a\u0142a efekt mocniejszy „Nie przerywaj, rozmawiamy!”<\/em>, a towarzyszy\u0142 temu b\u0142ysk zniecierpliwienia w oku. Zamkn\u0105\u0142em si\u0119. Do ko\u0144ca tego dnia. A i potem by\u0142em raczej wyciszony. Nie zamierza\u0142em dr\u0105\u017cy\u0107 tematu, aczkolwiek za drugim razem zauwa\u017cy\u0142em na twarzy jednej z cudzoziemskich os\u00f3b zaniepokojenie \u2014 o co chodzi?<\/p>\n Potem przyby\u0142o jeszcze kilka dziwnych zachowa\u0144 \u015bwiadcz\u0105cych o tym, \u017ce prawdopodobnie faktycznie jestem jedynie kim\u015b przypadkowym. Nawet 30-procentowa zni\u017cka za noclegi, udzielona nam wszystkim ze wzgl\u0119du na moje uk\u0142ady, nie mia\u0142a ju\u017c znaczenia. Ani to, \u017ce to ja by\u0142em g\u0142\u00f3wnym sprawc\u0105 nowych do\u015bwiadcze\u0144, nowej przygody. Tak wygl\u0105da wykluczenie…<\/p>\n C\u00f3\u017c… survivalowa dusza podpowiada, \u017ce przychodz\u0105 te dni, kiedy w\u0142asne znaczenie spada, a\u017c wreszcie mo\u017ce ono spokojnie przej\u015b\u0107 do niebytu. Zw\u0142aszcza, \u017ce za par\u0119 dni osi\u0105gn\u0119 swoje 67. Przykro, \u017ce temu towarzyszy\u0107 musi poczucie zawiedzenia na kim\u015b, komu si\u0119 ufa\u0142o szczeg\u00f3lnie…<\/p>\n Osi\u0105gam powoli wiek, kt\u00f3ry zawsze, liczbowo wygl\u0105da\u0142 elegancko \u2014 65 *), takie p\u0119kate, zadowolone… Pewnie zbli\u017cam si\u0119 do szczeg\u00f3lnego momentu… Pomy\u015bla\u0142em, \u017ce to czas na jakie\u015b w\u0142asne opowie\u015bci, jak to powinno by\u0107 u faceta w tym wieku. Z jednej strony … Czytaj dalej
\n
\n![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image1-1.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image2-1.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image3-1.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image3x.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image4-2.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image5-1.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image6-2.png\")
<\/a>![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image7-1.png\")
<\/a> ![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Image8.png\")
<\/a><\/p>\n
\n Z pami\u0119tnika mego ojca<\/span><\/h2>\n
\n
Dnia 27 pa\u017adziernika 1952 r. przyszed\u0142 na \u015bwiat Krzysztof Jan Kwiatkowski, m\u00f3j syn. Fakt ten le\u017cy u podstaw niniejszego „notatnika rodzinnego”, jest inspiratorem niejako zamys\u0142u czynienia zapisk\u00f3w dotycz\u0105cych naszej rodziny. (…) Niejeden zapyta\u0107 mo\u017ce, po co to wszystko. Na co zna\u0107 swych dziad\u00f3w i pradziad\u00f3w, gdy ani nie trzeba wywodzi\u0107 heraldyki, ani nie mo\u017cna spodziewa\u0107 si\u0119 spadku niespodzianego, a owszem, lepiej o rodzinie wiedzie\u0107 jak najmniej, byle tylko ojciec by\u0142 robotnik albo ch\u0142op ma\u0142orolny.<\/span><\/p>\n
\nM\u00f3j komentarz<\/h3>\n
<\/a>Jakby na to nie patrze\u0107, z tekstu wynika jedno: nie tylko okres wpisu \u2014 ukazany poprzez dat\u0119 urodzin \u2014 wskazuje na szczeg\u00f3lne uwarunkowania \u017cyciowe. Kiedy teraz czytam ojcowy wpis „lepiej o rodzinie wiedzie\u0107 jak najmniej, byle tylko ojciec by\u0142 robotnik albo ch\u0142op ma\u0142orolny”<\/em><\/span>, zdaj\u0119 sobie spraw\u0119, \u017ce by\u0142 to dla niekt\u00f3rych okres prawdziwego zabiegania o przetrwanie, chocia\u017c wojna sko\u0144czy\u0142a si\u0119 siedem lat wcze\u015bniej. Drugi akapit by\u0142 polemik\u0105 mego ojca z narzuconym \u015bwiatopogl\u0105dem. A tymczasem ju\u017c za pierwszy akapit, zawieraj\u0105cy znany obecnie cytat, mo\u017cna by\u0142o p\u00f3j\u015b\u0107 do wi\u0119zienia. Akapit drugi dok\u0142ada\u0142 do wyroku…<\/p>\n
\n<\/a>JA<\/strong>…<\/span>
\nNapisa\u0142em owo „JA” nie my\u015bl\u0105c wcale o samym sobie. Chodzi\u0142o o samo\u015bwiadomo\u015b\u0107 ka\u017cdego z nas. Mimo \u017ce jeste\u015bmy \u015bwiadomi sami siebie, to nie oznacza, \u017ce jest to „u\u015bwiadomiona samo\u015bwiadomo\u015b\u0107”, czyli taka \u015bwiadomo\u015b\u0107 siebie, kt\u00f3ra zosta\u0142a ju\u017c przetestowana, kt\u00f3ra pokaza\u0142a swe oblicze. Bo w takiej sytuacji przynajmniej ju\u017c wiemy, jak bardzo ok\u0142amujemy sami siebie z nadmiernej dba\u0142o\u015bci o swoje JA, a zarazem jak dramatycznie nie potrafimy w\u0142asnego JA oceni\u0107 i doceni\u0107. I mo\u017cemy co\u015b z tym zrobi\u0107. Mo\u017cemy opu\u015bci\u0107 ten nierozs\u0105dny stan i przej\u015b\u0107 na wy\u017cszy szczebel rozwoju.<\/p>\n
\n![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/IMG-20170403-WA0018.jpg\")
<\/a>Nigdy nie zabiega\u0142em, aby dominowa\u0107 lub dawa\u0107 ludziom do zrozumienia, \u017ce dominuj\u0119. Wielokrotnie \u2014 a zw\u0142aszcza jak min\u0105\u0142 m\u00f3j pierwszy zachwyt nad sob\u0105 \u2014 stwierdza\u0142em, \u017ce otaczaj\u0105 mnie ludzie doskonalsi. Znacznie doskonalsi. I to w\u00f3wczas szczeg\u00f3lnie mocno poczu\u0142em, \u017ce owoce moich dzia\u0142a\u0144 s\u0105 dla mnie wa\u017cniejsze ni\u017c ja.<\/span> Straci\u0142em zupe\u0142nie zapa\u0142 do budowania autoprezentacji. Kiedy dawano mi zadanie „Napisz swoje dossier, aby przedstawi\u0107 sw\u0105 przydatno\u015b\u0107 do…”<\/em>, w\u00f3wczas czu\u0142em si\u0119 bezradny. Zupe\u0142nie przesta\u0142em rozumie\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy zaj\u0119ci byli produkowaniem selfie<\/em><\/span> i umieszczaniem samych siebie w mnogich sytuacjach oraz rozmaitym entourage’u<\/em>. Opu\u015bci\u0142em ju\u017c ten etap zupe\u0142nie. Na moich fotkach by\u0142y moje owoce: odkrycia, zachwyty, przemiany, dzie\u0142a. Ja znajdowa\u0142em si\u0119 na tych fotkach przypadkiem lub z musu. Sam tego nawet nie zauwa\u017cy\u0142em, powiedziano mi…<\/p>\n
\n
\nTak zaczyna\u0142em<\/span><\/strong><\/a><\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/Zrozumiec-dziecko.jpg\")
<\/a><\/p>\n
\n<\/a>Jako\u015b, w niezauwa\u017calny spos\u00f3b, jak wtedy, kiedy cz\u0142owiek zaczytywa\u0142 si\u0119 w „Przygodach Robinsona Crusoe”<\/em>, „Winnetou”<\/em> oraz „Przygodach Sherlocka Holmesa”<\/em> \u2014 pojawi\u0142o si\u0119 my\u015blenie tw\u00f3rcze, ale nie to artystyczne, lecz owo nawi\u0105zuj\u0105ce do zmieniaj\u0105cej si\u0119 rzeczywisto\u015bci tu i teraz. Nawet nie zastanawia\u0142em si\u0119 nad tym, \u017ce mia\u0142em swego Robinsona, Winnetou i Sherlocka ko\u0142o siebie, mojego ojca, spadochroniarza genera\u0142a Sosabowskiego<\/span><\/a>… Ojciec za\u015b nieustannie przybli\u017ca\u0142 mi \u015bwiat, kt\u00f3ry powinienem zna\u0107 i nigdy mnie nie zawi\u00f3d\u0142.<\/p>\n![\"\"](\"http:\/\/www.survival.edu.pl\/wp-content\/uploads\/4-\u015acie\u017cki.jpg\")
<\/a><\/p>\n
\n<\/a><\/p>\n
\n<\/a>Czy wiecie, jakie to wa\u017cne, kiedy doskonale zdajecie sobie spraw\u0119, \u017ce te poplamione futryny, \u017ce rzucone bez\u0142adnie kapcie, na kt\u00f3rych mo\u017cna si\u0119 zabi\u0107, te szklanki postawione na samiutkiej kraw\u0119dzi, kt\u00f3re za chwil\u0119 zrobi\u0105 si\u0119 tymi kawa\u0142kami szk\u0142a na pod\u0142odze, a potem wlez\u0105 w pi\u0119t\u0119 \u2014 to zupe\u0142nie nie z Waszego \u015bwiata? Podobnie jak ten samoch\u00f3d, kt\u00f3ry wjecha\u0142 na zupe\u0142nie pustym placu (200×300 m) w jedyny s\u0142upek stercz\u0105cy gdzie\u015b po\u015brodku, a to nie Wy byli\u015bcie kierowc\u0105? W\u00f3wczas okaza\u0142o si\u0119, \u017ce „tak si\u0119 zdarza”. Ale mechanik p\u0142aka\u0142, jak robi\u0142…<\/p>\n
\n<\/a><\/p>\n
\n *) Pisane bodaj\u017ce w pierwszej po\u0142owie 2017 roku<\/pre>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"